Wyprodukowanie monety o nominale 1 zł kosztuje średnio od 15 do 20 groszy, w zależności od cen surowców, energii oraz kosztów pracy. Oznacza to, że produkcja jednej złotówki jest opłacalna, ponieważ jej wartość nominalna znacznie przewyższa koszt wytworzenia. W przypadku banknotów sytuacja wygląda jeszcze korzystniej, ponieważ koszt wydruku jednej sztuki jest znacznie niższy niż jej wartość nominalna.
Spis treści
Jak powstaje moneta 1 zł?
Polska moneta o nominale 1 zł jest bita w Mennicy Polskiej, instytucji, która od wieków odpowiada za produkcję krajowych środków płatniczych. Moneta wykonana jest z miedzioniklu, czyli stopu miedzi i niklu, dzięki czemu jest odporna na ścieranie i korozję. Produkt końcowy to wynik precyzyjnego procesu obejmującego:
- przygotowanie krążków z metalu,
- nagrzewanie i twardzenie materiału,
- tłoczenie w prasie menniczej pod dużym naciskiem,
- kontrolę jakości każdej partii monet.
Ile naprawdę kosztuje wyprodukowanie monety?
Według danych Narodowego Banku Polskiego oraz informacji podawanych w raportach mennic, średni koszt produkcji monet obiegowych zależy głównie od cen surowców. W przypadku monety 1 zł koszt często oscyluje wokół 0,17 zł. Dla porównania, monety o mniejszych nominałach, jak 1 czy 2 grosze, bywają droższe w produkcji niż ich wartość nominalna, co skłania bank centralny do rozważań nad ich wycofaniem z obiegu.
„Produkcja monet o niskich nominałach staje się coraz mniej opłacalna ze względu na wzrost cen metali kolorowych” – czytamy w raporcie Narodowego Banku Polskiego.
Dlaczego koszt produkcji nie równa się wartości?
Nominał monety to wartość umowna – gwarantowana przez państwo, a nie jej wartość materiałowa. Nawet jeśli koszt fizycznej produkcji jest niższy od nominału, moneta pozostaje pełnoprawnym środkiem płatniczym, ponieważ jej siła nabywcza wynika z zaufania do państwa i systemu monetarnego. W ekonomii zjawisko to nazywane jest seigniorage – zyskiem emisyjnym wynikającym z różnicy między wartością pieniądza a kosztem jego wytworzenia.
Ciekawostki o polskich monetach
- Średnia żywotność monety 1 zł wynosi około 15–20 lat.
- Każdego roku Mennica Polska produkuje kilkaset milionów monet obiegowych.
- W przeszłości monety bite były z metali szlachetnych – dziś dominują stopy tanich, trwałych surowców.
Podsumowanie
Produkcja jednej monety 1 zł kosztuje kilkanaście groszy, co sprawia, że emisja tego nominału jest ekonomicznie uzasadniona. Koszty wytwarzania zależą jednak od bieżących cen metali i energii. Mimo że wartość materiałowa monety jest znacznie niższa od jej nominału, zaufanie do systemu monetarnego sprawia, że złotówka zachowuje swoją wartość w obiegu i stanowi podstawę codziennych transakcji w polskiej gospodarce.
